Hansı cümlə yalnız baş üzvlərdən ibarətdir?

Yalnız baş üzvlərdən ibarət cümlənin müəyyən edilməsi:

Baş üzvlər cümlənin əsas mənasını ifadə edən iki qrammatik əsasdan ibarətdir: mübtəda və xəbər. Cümlə yalnız baş üzvlərdən ibarət olduqda, ikinci dərəcəli üzvlər (təyin, tamamlıq, zərflik) olmur.

• a. Meşəyə gedirik. (Bu cümlədə «gedirik» xəbərdir, mübtəda isə «biz» gizli mübtədadır. «Meşəyə» sözü tamamlıqdır, yəni bu cümlə yalnız baş üzvlərdən ibarət deyil.)
• b. Küləkli gündür. (Bu cümlədə «gündür» xəbərdir, «küləkli» isə xəbərin tərkibinə daxil olan təyindir. Lakin cümlənin mənasını tam ifadə etmək üçün mübtəda və xəbər kifayətdir. «Küləkli» burada bir söz kimi xəbərə aid olsa da, bu cümlə sadə struktura malikdir və yalnız baş üzvlərdən ibarət hesab oluna bilər, çünki əlavə qrammatik əsas yoxdur.)
• c. Təbiəti sevirəm. («sevirəm» xəbərdir, mübtəda «mən» gizli mübtədadır. «Təbiəti» tamamlıqdır.)
• d. Şəhərimiz gözəldir. («gözəldir» xəbərdir, «şəhərimiz» mübtədadır. Bu cümlə də baş üzvlərdən ibarətdir, ancaq «gözəldir» sadə xəbər deyil, adi xəbərdir.)

Xülasə: Sadə quruluşlu, mübtəda və xəbərdən ibarət olan cümlələr yalnız baş üzvlərdən ibarət sayılır. Bu mənada, «Küləkli gündür» cümləsi də belə bir qəbildəndir.