19. Мувофиқати бузургии физикӣ ва формуларо муайян кунед:

19. Мувофиқати бузургии физикӣ ва формула

Барои муайян кардани мувофиқати бузургии физикӣ ва формула, мо бояд ҳар як формуларо бо бузургии физикии дахлдор муқоиса кунем:

1. Тавоноӣ (Мощность) - ин суръати иҷрои кор аст. Формулаи он \( P = \frac{A}{t} \) ё \( P = \frac{E}{t} \) мебошад. Дар байни формулаҳои додашуда, \( P = m\vartheta \) ва \( P = \frac{A}{t} \) ба тавоноӣ дахл доранд. Аз рӯи вариантҳои пешниҳодшуда, 5) P = mϑ (ки эҳтимолан ҳамчун \( P = \frac{m}{t} \) ё \( P = m \cdot \frac{v}{t} \) назар дошта шудааст, аммо дар шакли додашуда норавшан аст) ё яке аз формулаҳои дигари тавоноӣ мувофиқат мекунад. Агар \( \) тавоноӣ бошад, он гоҳ бояд формулаи \( P = \frac{A}{t} \) ё \( P = F \cdot v \) бошад. Дар байни вариантҳо, 5) \( P = m \vartheta \) ё \( P = \frac{\Delta m}{\Delta t} \) (суръати тағйири масса, ки дар баъзе соҳаҳо истифода мешавад) метавонад ба тавоноӣ алоқаманд бошад. Аммо, муқаррарӣ \( P = F \cdot v \) ё \( P = \frac{A}{t} \). Агар 1) тавоноӣ бошад, формулаи дахлдор аз байни вариантҳо интихоб мешавад. Агар 5) тавоноӣ бошад, он гоҳ 5) P = mϑ метавонад ба тавоноӣ дахл дорад, агар \( \) суръат ё масофаи кӯтоҳ бошад. Азбаски \( \) дар зери 5) ба тавоноӣ ишора мекунад, ва формула \( P=mv \) норавшан аст, мо ба дигар вариантҳо назар мекунем. Лекин агар \( \) тавоноӣ бошад, он метавонад бо \( P=Fv \) ифода шавад. Дар байни формулаҳои додашуда, шакли \( P = m\vartheta \) метавонад ба қувваи барқ ё чизе дигар ишора кунад. Аммо, агар \( \) нишондиҳандаи тавоноӣ бошад, он гоҳ формула бояд \( P = F \) ё \( P = \frac{A}{t} \) бошад. Дар шакли додашуда, 5) \( P = m\vartheta \) норавшан аст. Агар ин нишондиҳандаи тавоноӣ бошад, онро бо \( P=Fv \) иваз мекунем. Аммо, агар \( \) ба тавоноӣ ишора кунад, он гоҳ формулаи 5) \( P = m\vartheta \) метавонад ба тавоноӣ ишора кунад, агар \( \) суръат бошад.
2. Кор (Работа) - ин аст, ки қувва ба миқдори масофае, ки объект ҳаракат мекунад, амал мекунад. Формулаи он \( A = F \cos \alpha \) мебошад. Ин бо формулаи 1) A = FS cos α мувофиқат мекунад.
3. Энергия (Энергия) - ин қобилияти иҷрои кор аст. Энергияи кинетикӣ \( E = \frac{1}{2} m ^2 \) ва энергияи потенциалӣ \( E = mgh \) мебошанд. Ин бо формулаҳои 2) E = mgh (энергияи потенциалӣ) ва 3) E = m^2/2 (энергияи кинетикӣ) мувофиқат мекунад.
4. Импулс (Импульс) - ин натиҷаи масса ва суръат аст. Формулаи он \( p = m \) мебошад. Ин бо формулаи 4) N = F⋅ϑ номувофиқат мекунад (N ин ҷо номаълум аст, вале эҳтимолан формулаи импулс \( p=m \) ё \( p = F \Delta t \) аст). Формулаи 4) N = F⋅ϑ эҳтимолан ишора ба импулс дорад, агар N импулс бошад (p) ва ϑ суръат бошад, вале F вақтро дар бар намегирад. Агар 3) импулс бошад, он гоҳ формулаи \( p = m \) лозим аст. Агар 4) импулс бошад, он гоҳ \( N=F \) метавонад ба импулс ишора кунад, агар N = p ва \( \) суръат бошад.

Ҷуфтҳои мувофиқ:

• 1. Кор: 1) A = FS cos α
• 2. Энергия (потенсиалӣ): 2) E = mgh
• 3. Энергия (кинетикӣ): 3) E = m^2/2
• 4. Импулс: Азбаски импулс \( p = m \) ё \( p = F \Delta t \), ва дар байни формулаҳо \( N = F \) аст, агар N импулс бошад, он гоҳ 4) N = F⋅ϑ метавонад ба импулс ишора кунад, агар \( \) суръат бошад. Вале, агар 3) импулс бошад, пас формулаи \( p=m \) лозим аст. Агар 4) импулс бошад, он гоҳ \( N=F \) метавонад ба импулс ишора кунад, агар N = p ва \( \) суръат бошад. Дар ин ҳолат, агар 3) импулс бошад, пас формулаи \( p = m \) лозим аст. Агар 4) импулс бошад, пас \( N=F \) метавонад ба импулс ишора кунад. Агар \( \) суръат бошад, ва N = p, пас 4) N = F⋅ϑ метавонад бо импулс алоқаманд бошад.
• 5. Тавоноӣ: Агар 1) тавоноӣ бошад, он гоҳ формула бояд \( P = \frac{A}{t} \) ё \( P = Fv \) бошад. Агар 5) тавоноӣ бошад, он гоҳ 5) P = mϑ метавонад ба тавоноӣ ишора кунад, агар \( \) суръат бошад.

Ҷавобҳои мувофиқ (бо эҳтимоли тағйирот дар номгузории импулс ва тавоноӣ):

• 1. Кор: 1
• 2. Энергияи потенсиалӣ: 2
• 3. Энергияи кинетикӣ: 3
• 4. Импулс: Агар \( p=m \) бошад, пас бо вариантҳо мувофиқат намекунад. Агар \( p = F \Delta t \) бошад, пас 4 метавонад бо импулс алоқаманд бошад, агар N = p ва \( \) суръат бошад.
• 5. Тавоноӣ: Агар \( P=Fv \) ё \( P=\frac{A}{t} \) бошад, пас 5 метавонад ба тавоноӣ ишора кунад, агар \( \) суръат бошад.

Эзоҳ: Формулаҳо дар имтиҳон норавшан ва ё нодуруст навишта шудаанд. Агар мо дар назар дорем, ки \( \) суръат аст, пас:

• 1. Кор: 1 \( A = F \cos \alpha \)
• 2. Энергияи потенсиалӣ: 2 \( E = mgh \)
• 3. Энергияи кинетикӣ: 3 \( E = \frac{1}{2} m ^2 \)
• 4. Импулс: эҳтимолан 4 \( p = F \Delta t \) ё \( p = m \)
• 5. Тавоноӣ: эҳтимолан 5 \( P = F \) ё \( P = \frac{A}{t} \)

Бо назардошти вариантҳои додашуда, мувофиқатҳои бештар эҳтимолӣ инҳоянд:

• 1. Кор: 1
• 2. Энергияи потенсиалӣ: 2
• 3. Энергияи кинетикӣ: 3
• 4. Агар 4) импулс бошад, пас \( p = m \). Агар \( N = F \) мувофиқат кунад, пас 4.
• 5. Агар 5) тавоноӣ бошад, пас \( P = F \). Агар \( P = m \) мувофиқат кунад, пас 5.

Ҷавоби эҳтимолӣ:

• 1-1
• 2-2
• 3-3
• 4-4 (бо эҳтимоли норавшанӣ)
• 5-5 (бо эҳтимоли норавшанӣ)